Welke vormen van incontinentie zijn er?
Urine- en/of ontlastingsverlies is voor iedereen anders
10% extra korting
"*" geeft vereiste velden aan
Uw persoonsgegevens worden conform ons Privacy Statement verwerkt.
Wat is incontinentie?
Incontinentie is een verzamelnaam voor verschillende vormen van urine- en ontlastingsverlies. De klachten verschillen per persoon. Zo kan de één urine verliezen tijdens het hoesten of sporten, terwijl een ander juist plotseling heel nodig moet plassen en het toilet niet op tijd haalt.
Waarom is het belangrijk om uw vorm te kennen?
Door te weten welke vorm van incontinentie u heeft, kunt u samen met uw huisarts kijken welke behandeling het beste bij u past. Ook kunt u gemakkelijker een hulpmiddel kiezen dat aansluit bij uw situatie.
Op deze pagina leest u:
- welke vormen van incontinentie er zijn;
- hoe u de verschillende vormen kunt herkennen;
- wat de meest voorkomende oorzaken zijn;
- wat u zelf kunt doen;
- wanneer het verstandig is om contact op te nemen met uw huisarts.
Goed om te weten: Het is niet altijd eenvoudig om zelf te bepalen welke vorm van incontinentie u heeft. Sommige mensen hebben namelijk meerdere vormen tegelijk. We raden aan om bij incontinentie-klachten altijd contact op te nemen met uw huisarts.
Welke vorm past het beste bij uw klachten?
Herkent u één van onderstaande situaties? Klik op de situatie die het beste bij uw klachten past, of lees verder onderaan de situaties voor
meer informatie.
Ontdek waardoor uw urineverlies ontstaat en welke behandeling meestal het beste werkt.
Ik verlies urine als ik hoest, nies of lach
Mogelijk heeft u stressincontinentie. Urineverlies ontstaat doordat er druk op de blaas komt.
Ik moet ineens heel nodig plassen
Mogelijk heeft u urge-incontinentie. U voelt plotseling een sterke aandrang om te plassen.
Mijn blaas voelt niet leeg
Mogelijk heeft u overloopincontinentie. Uw blaas raakt te vol, waardoor er kleine beetjes urine weglekken.
Ik haal het toilet niet op tijd
Mogelijk heeft u functionele incontinentie. U voelt wel dat u moet plassen, maar kunt het toilet niet op tijd bereiken.
Ik herken meerdere van deze klachten
Mogelijk heeft u gemengde incontinentie. U heeft klachten die passen bij meer dan één vorm van incontinentie.
Ik verlies ontlasting of laat vochtige winden
Mogelijk heeft u ontlastingsincontinentie. U kunt ontlasting of darmvocht niet goed ophouden.
Wat zijn de verschillen tussen de incontinentievormen?
| Vorm | Hoe herkent u het? | Veelvoorkomende oorzaak |
|---|---|---|
| Stressincontinentie | Urineverlies bij hoesten, lachen of sporten | Verzwakte bekkenbodem |
| Urge-incontinentie | Plotselinge, sterke aandrang | Overactieve blaas |
| Overloopincontinentie | Druppelsgewijs urineverlies, blaas voelt niet leeg | Vergrote prostaat of afsluiting van de plasbuis |
| Functionele incontinentie | Toilet niet op tijd bereiken | Mobiliteits- of geheugenproblemen |
| Gemengde incontinentie | Meerdere soorten klachten tegelijk | Combinatie van oorzaken |
| Ontlastingsincontinentie | Verlies van ontlasting of vocht | Beschadigde kringspier of verzwakte bekkenbodem |
De verschillende vormen van incontinentie
Stressincontinentie
Wat is het?
Stressincontinentie ontstaat wanneer de bekkenbodemspieren of de sluitspier onvoldoende weerstand bieden bij drukverhoging in de buik. Hierdoor kan urineverlies optreden tijdens hoesten, niezen, lachen, tillen of sporten. Deze vorm komt vaker voor bij vrouwen, maar kan ook voorkomen na een prostaatoperatie bij mannen.
Veelvoorkomende oorzaken:
- (tijdelijk) na zwangerschap/ bevalling;
- Overgang door hormonale veranderingen wat een verminderde controle op de bekkenbodem spieren kan geven;
- verzakking van de blaas;
- bij chronisch hoesten (bijvoorbeeld bij COPD);
- overgewicht;
- prostaatoperaties bij mannen.
Wat kunt u doen bij stress incontinentie?
Bekkenbodemoefeningen kunnen helpen om de spieren sterker te maken. Bespreek uw klachten ook met uw huisarts.
Urge-incontinentie
Wat is het?
Urge-incontinentie ontstaat door een overactieve blaas of een verstoring in de zenuwaansturing van de blaas. Hierdoor trekt de blaasspier samen voordat de blaas volledig gevuld is. De aandrang ontstaat plotseling en is vaak moeilijk te onderdrukken.
Veelvoorkomende oorzaak
- overactieve blaas;
- blaasontsteking;
- neurologische aandoeningen;
- verhoogde prikkelbaarheid van de blaas.
Wat kunt u doen bij urge incontinentie?
Een huisarts kan onderzoeken waardoor de aandrang ontstaat. Soms helpen blaastraining, leefstijladviezen of medicijnen.
Overloopincontinentie
Wat is het?
Overloopincontinentie ontstaat wanneer de blaas niet volledig geleegd kan worden. Hierdoor blijft urine achter in de blaas, raakt deze overvuld en ontstaan voortdurende kleine urineverliezen.
Veelvoorkomende oorzaken:
- vergrote prostaat;
- neurologische aandoeningen;
- verminderde blaasspierfunctie.
Deze vorm komt vaker voor bij mannen en op hogere leeftijd.
Wat kunt u doen bij overloopincontinentie?
Blijf niet met uw klachten rondlopen. Een behandeling kan vaak helpen om de blaas beter leeg te maken.
Functionele incontinentie
Wat is het?
Bij functionele incontinentie functioneren de blaas en urinewegen meestal normaal, maar lukt het niet om tijdig gebruik te maken van het toilet.
Veelvoorkomende oorzaken:
- Beperkte mobiliteit
- Verminderde handfunctie;
- Slecht zicht;
- Dementie;
- Geheugenproblemen;
- Een beroerte;
- Problemen met kleding of transfers.
Wat kunt u doen bij functionele incontinentie?
Kleine aanpassingen in huis of hulp van een mantelzorger kunnen al verschil maken. Bespreek uw situatie met uw huisarts of wijkverpleegkundige.
Gemengde incontinentie
Wat is het?
Gemengde incontinentie is een combinatie van stress- en urge-incontinentie. Hierbij heeft iemand zowel urineverlies bij drukverhoging als episodes van plotselinge, moeilijk te onderdrukken aandrang.
Veelvoorkomende oorzaak
Een combinatie van een verzwakte bekkenbodem en een overactieve blaas. Deze vorm komt veel voor bij vrouwen en oudere volwassenen.
Wat kunt u doen bij gemengde incontinentie?
Een goede diagnose is belangrijk. Zo kan de behandeling worden afgestemd op uw klachten.
Ontlastingsincontinentie
Wat is het?
Bij ontlastingsincontinentie lukt het niet om ontlasting, vocht of darmgassen voldoende op te houden.
Veelvoorkomende oorzaken:
- verzwakte bekkenbodem;
- beschadiging van de kringspier na bevalling of operatie;
- neurologische aandoeningen;
- langdurige diarree;
- ernstige obstipatie;
- overloopdiarree;
- chronische darmziekten zoals Crohn of Colitis Ulcerosa;
- verzakking van de endeldarm;
- beschadiging van zenuwen rondom anus en bekkenbodem.
Wat kunt u doen bij ontlastingsincontinentie?
Bespreek uw klachten met uw huisarts. Er zijn verschillende behandelingen en hulpmiddelen die kunnen helpen.
Kan ik meerdere vormen van incontinentie tegelijk hebben?
Ja. Sommige mensen hebben meerdere vormen van incontinentie tegelijk. Een veelvoorkomend voorbeeld is gemengde incontinentie. Hierbij verliest u urine tijdens het hoesten of niezen, maar heeft u ook last van plotselinge aandrang. Juist daarom is het belangrijk om niet zelf een diagnose te stellen. Een huisarts kan onderzoeken waardoor uw klachten ontstaan.
Wanneer is het verstandig om naar de huisarts te gaan?
Neem contact op met uw huisarts als:
- u voor het eerst urine of ontlasting verliest;
- de klachten plotseling ontstaan;
- de klachten erger worden;
- u pijn heeft bij het plassen;
- er bloed in uw urine of ontlasting zit;
- de klachten invloed hebben op uw dagelijks leven.
Veel mensen schamen zich voor incontinentie. Toch hoeft u er niet mee te blijven rondlopen. Er zijn vaak behandelingen of hulpmiddelen die uw klachten kunnen verminderen.
Veelgestelde vragen
Welke vorm van incontinentie komt het meest voor?
Stressincontinentie is één van de meest voorkomende vormen van urineverlies. Vooral vrouwen krijgen hiermee te maken, bijvoorbeeld na een zwangerschap of tijdens de overgang.
Kan ik meerdere vormen van incontinentie tegelijk hebben?
Ja. Sommige mensen hebben klachten die passen bij meerdere vormen. Dit wordt gemengde incontinentie genoemd.
Is urineverlies altijd incontinentie?
Ja. Onbedoeld urineverlies is een vorm van incontinentie. Er zijn verschillende soorten urineverlies, met elk hun eigen oorzaak en behandeling.
Wat is het verschil tussen stress- en urge-incontinentie?
Bij stressincontinentie verliest u urine als er druk op de blaas komt, bijvoorbeeld tijdens het hoesten of sporten. Bij urge-incontinentie voelt u juist plotseling een sterke aandrang om te plassen.
Welke vorm van incontinentie komt vooral voor bij mannen?
Overloopincontinentie komt vaker voor bij mannen. Dit heeft vaak te maken met een vergrote prostaat.
Welke vorm van incontinentie komt vooral voor bij vrouwen?
Stressincontinentie komt vaker voor bij vrouwen. Zwangerschap, een bevalling en de overgang kunnen hierbij een rol spelen.
Is ontlastingsincontinentie ook een vorm van incontinentie?
Ja. Bij ontlastingsincontinentie kunt u ontlasting of vocht niet goed ophouden. Ook hiervoor zijn behandelingen en hulpmiddelen beschikbaar.
Hoe stelt een huisarts vast welke vorm van incontinentie u heeft?
Om te bepalen welke vorm van incontinentie u heeft, zal de huisarts eerst vragen stellen over uw klachten. Bijvoorbeeld wanneer u urine verliest, hoe vaak dit gebeurt en of u plotselinge aandrang voelt. Ook bespreekt de huisarts uw gezondheid, medicijngebruik en eventuele eerdere operaties of zwangerschappen.
Vaak vraagt de huisarts u om een plasdagboek bij te houden. Hierin noteert u enkele dagen wanneer u plast, hoeveel u drinkt en wanneer u last heeft van urineverlies. Dit geeft een duidelijk beeld van uw klachten.
Soms doet de huisarts ook een lichamelijk onderzoek of laat hij uw urine onderzoeken om een blaasontsteking of andere aandoening uit te sluiten. Als dat nodig is, kunt u worden doorverwezen naar een uroloog, gynaecoloog of bekkenfysiotherapeut voor aanvullend onderzoek.
Met deze informatie kan de huisarts meestal goed bepalen welke vorm van incontinentie u heeft en welke behandeling het beste bij uw situatie past.
Laatst medisch gecontroleerd
door een continentieverpleegkundige
op 18 augustus 2026.
Depend incontinentiemateriaal
Depend biedt betrouwbaar en discreet incontinentiemateriaal voor zowel vrouwen als mannen. Of het nu gaat om licht urineverlies of zwaardere incontinentie: er is altijd een product dat bij uw situatie past. Onze producten zijn ontworpen voor maximaal comfort, zodat u onbezorgd kunt genieten van de dingen die u het liefst doet. Onzichtbaar onder kleding, geurloos en met razendsnelle absorptie voor een schoon en droog gevoel.
